Воопшто не изненадува, туку напротив, сосема очекуван и логичен е првиот резултат од зачленувањето на Бугарија во Европската унија на економски план (еден од најважните): за првпат во нејзинoто поблиско минато (од смената на системот) во 2006. година нејзиниот извоз е поголем од увозот.

Не треба многу знаење или експертност за да се одговори што значи тоа за севкупната позиционираност на земјата во регионот и пошироко, а пред се на европскиот пазар.

Изјава на бугарскиот министер за финансии Пламен Орешарски:

„За првпат извозот на Бугарија, иако со мал процент кој се движи помеѓу 1% и 1,5%, е поголем од увозот“.

Притоа тој изрази уверување дека таа тенденција ќе продолжи и во наредните години (што е повеќе од сигурно).

На неодамна одржаната тркалезна маса во Софија (13.03), што ја организира Атлантскиот клуб, Орешарски информира дека Бугарија веќе сега исполнува 4 од 5-те критериуми од Мастрихт за влез во Еврозоната, односно во групата на земји во кои националната валута е заменета со еврото. Единствениот критериум кој се уште не e исполнет е нивото на инфлацијата. Затоа што според тие критериуми годишната инфлација не треба да преминува 2,9%, а во Бугарија во 2006. таа изнесувала 6,5% .

Што се однесува на извозот и увозот на Бугарија, последните статистички податоци го потврдуваат она што го назначив како очекуван и логичен резултат: 55% од увозот отпаѓаат на земјите членки на Европската унија, но и 85% од вкупните странски инвестиции. За конкурентноста и нејзиното влијание, особено во однос на квалитетот и на домашниот и на странскиот пазар не треба многу да се зборува. Што би рекле измислувачите на „топла вода“: тоа е тоа.

Влезот на Бугарија во ЕУ не се случи толку одамна за да заборавиме на коментарот или поточно честитката за успехот од страна на претходната македонска Влада на екс премиерот Бучковски (и негова лична): дека тоа и за Македонија значи „многу“ во однос на нејзините напори за приближување- што побрзо зачленување во Унијата. Забележувате макар едно нешто од тоа „многу“, пред се на економски план (но и на секој друг)?

Засега единствената „придобивка“ од добивањето на уште еден европски сосед (досега ептен „придобивме“ од европска Грција) е најновата (всушност поприлично стара), вчерашна изјава  „во дует“- на еврокомесарот за проширување Оли Рен и бугарската „Европејка“ Меглена Кунева: дека нема датум (никогаш?) за почеток на преговори за членство на земјите од Западен Балкан, вклучително и Македонија, се додека тие не се реформираат (се разбира, целосно, „компплетно“, а не како, на пример, Бугарија и некои од претходните). Со ова барем опозицијата не ќе може повеќе да ја обвинува Владата на Груевски оти нема „индиции“ за добивање на датум затоа што нема резултати. Оти и таа, кога беше позиција, но и од сегашната позиција знае, самата повторува (како сите други „папагали за реформирање“): секоја реформа е болна и бара многу жртви.

Добро е што почнавме да ги броиме. Засега само од бизнисменскиот, но во догледно време сигурно и од политичкиот дел на нашата полит- бизнис олигархија.

Личел на Александар Македонски- Александар Велики или Великиот Александар Македонски? А кој е тој?

Да не е оној  што никогаш не се нарекол Александар Грчки, меѓу другото затоа што бил македонски крал, ученик на Аристотел, кој најнапред продрел токму во Грција, која сакала да се ослободи од Македонија, извојувал битка против неа, ја покорил и тргнал во освојување на Европа и Мала Азија?

Де не е оној што никогаш не се нарекол Александар Данајски за да не го „врзат“ со Данајците- Грците и нивниот „Тројански коњ“, односно „Данајскиот дар“ од кој и денешните Грци никако не можат да се ослободат?

Во центарот на Скопје „воинот“ е „качен“ високо на својот коњ (Александар и неговиот Букефал) за да можат сите што сакаат да го догледаат да ги кренат главите високо. Колку и да ги научиле да ги веднат многумина „велики“ во нивното лично и колективно минато сосе сегашноста. А под него современа, модерна, кружна фонтана во ритамот на срцето.

На впечаток- допаѓање или недопаѓање на што било имаме право сите. На суд- за вредноста и естетските димензии имаме право само доколку сме стручни и со изграден, па и афирмиран критериум. Тоа еднакво се однесува и на споменикот- фонтана „Воинот на коњ“ и на спомениците на Филип Втори, како и на се друго во рамките на проектот „Скопје 2014“.

Патем, токму поради немање на ниту основно знаење и никаков изграден критериум некои (особено помлади новинари) барокот, во кој живееше Европа цел век, го изедначуваат со краткотрајниот рококо што следи по него. Или непознавањето и неследењето на постмодернизмот, односно мултимедијалноста и интермедијалноста (на пример уметничките и поетските инсталации), а во кои живееме, кои, меѓу другото, ги бришат границите, ги „мешаат“ минатите и сегашните стилови на уметноста, на живеењето воопшто.

Тврдам дека центарот на Скопје, токму под „Воинот на коњ“ ќе биде местото каде што ќе се среќаваат млади и стари кои ќе се вљубуваат и разљубуваат, ќе се поврзуваат и разделуваат, ќе разменуваат и споделуваат,  ќе муабетат и молчат…не „Кај коњот“ (популарен споменик на Обреновиќ на Плоштадот на Републиката во Белград), туку „Под воинот“. Или „Кај Александар“, „Под Букефал“…

Споменикот на „воинот“ (Александар Македонски), висок 14,5 метри и тежок 30 тони, е „фиксиран“ на фонтаната која ќе проработи на 8- ми септември- на 20- годишнината од самостојноста на Република Македонија. Изработен е од бронза, поставен на бетонски постамент висок 10 метри. . Техничките процедури и активности околу поставувањето ги изврши стручен и професионален тим од италијанската леарница „Фрединандо Маринели“, каде што е изработен.

Познато, а подзаборавено:

Плоштадите ни ги покажуваат културата и историјата на еден град, народ, земја. На нив се наоѓаат најубавите згради, театри, музеи, библиотеки. Ги красат велелепни фонтани, ресторани, монументални споменици. Имињата ги добиваат според најзначајни личности, кралеви, поети, хеори или според историски настани.

Следствено, плоштадот „Македонија“ во Скопје, со се она што е веќе поставено, изградено и направено, со се она што го содржи проектот „Скопје 2014“, конечно стана- станува она што е плоштадот, осбено централниот насекаде во светот, во секоја метропола.

Гордоста и одушевеноста на скулпторката Валентина Стефановска, авторката на споменикот- фонтана „Воинот на коњ“, не ги „поткрепува“ хонорарот од 650.000 евра, а уште помалку потрошените „фантастични“ 9.400.000 евра (само за споменикот во бронза се платени 5, 3 милиони евра). „Фантастична“ е и неплатената даночна обврска на само една опозициона (СДСМ-овска) телевизија(малку поголема сума!).

Реакцијата на Грција е најблаго речено чудна: спомениците „Воинот на коњ“  и на Филип Втори (во исто време, на ист ден поставени на плоштадот „Автокоманда“ во Скопје и во Битола; смислено или не сеедно) влијаеле на преговарачкиот процес во врска со проблемот што нашиот јужен сосед го има со името на земјава. (Повторувам по којзнае кој пат: не станува збор за никаков билатерален проблем, ниту за „разлики за името“, туку токму како што наведувам и сега- проблем на Грција со името Македонија- и не уставното име на земјава)?! Како да влијаат?

Еве што рече новиот шеф на грчката дипломатија Ставрос Ламбринидис:

„Се надеваме дека тоа ќе го разбере и владата во Скопје. Ние ги поддржуваме европски аспирации на соседот и ќе бидеме нивниот најголем сојузник во процесот, но нашите односи мора да се темелат на добрососедство.. Решавање на спорот за името е предуслов за прием во НАТО и почеток на преговори со ЕУ…Поставените споменици се предизвик за разговорите и за жал го оптоваруваат процесот со иредентизам – најголемата опасност за регионот“.

Се разбира, нагласи дека за сето тоа Атина ја известила Европската унија.

Европската унија сигурно знае и за споменикот на Александар Македонски- Александар Велики  во Ирак, близу до Мосул, на локација пресудна за победата на македонскиот освојувач над војската на Персиското царство (во 331. година пред Хриоста), а кој го гради токму Грција (со договор со „земјата- домаќин“). Ова колку за „валидноста“ на пораката од Атина дека Република Македонија треба да биде свртена не кон минатото, туку само кон сегашноста и иднината (Грција не треба).

А каква провокација е најавата на грчката Влада од пред некој ден дека Грција ќе му подигне споменик на Дарко Панчев во Атина? (Немам информација од „блиски извори“ до него, ама сум сигурен дека се „скинал“ од смеење како јас и вие сега што чувте- прочитавте за ова)? „Процес со иредентизам“? Тоа ќе да е и ништо друго.

Грците не се шегуваат: грчката влада на јавноста „на увид“ и достави фотографии на голем споменик на Дарко, кого планира да го постави на ридот Акропол, во близина на прочуениот Партенон. Во веста на српскиот„Њуз“, што ја пренесоа бројни агенции и печатени и електронски медиуми во светот, уште се вели:

Спооменикот со ликот на прославениот грчки фудбалер (?!) Дарко Панчев моментно се изработува во леарницата „Олимпија“, близу до Атина, и ќе биде за 1 метар повисок од скопскиот споменик на Александар Македонски. „Отворањето“ е планирано за крајот на јули, кога е туристичкиот шпиц.

Следува најинтересното како дел од „процесот со иредентизам“:

„Дедо му на Дарко, Љупчо Панчев, чие вистинско име било Лјупчос Панчевидис, живеел во едно село близу до Солун и бил земјоделец кој најмногу се занимавал со одгледување на зелка. Според сведочење на мештаните, тој умеел да се поигрува со главиците зелка „пимплајќи“ ги и забавувајќи го селото, па не е чудо што неговиот внук Дарко ја наследил таа дарба. Нема сомнение дека Дарко Панчев влече силни грчки корени“.

Сето наведено е речено од познатиот грчки историчар Јоргос Митос! Иако подигање на споменик на жива личност претставува своевиден преседан, овој „познат“ историчар смета дека во одделни случаи треба се направи исклучок:

„Дарко Панчев го прослави фудбалот ширум Европа и сега, откако утврдивме дека е Грк по потекло, може во многу што да го поправи имиџот на Грција, кој е доста разнишан поради економската криза“.

Освен споменикот на Дарко Панчев, грчката влада планира и подигање на биста на поранешниот македонски претседател Киро Глигоров, зашто е утврдено дека вториот сопруг на неговата баба е по потекло од Атина (!).

На здравје, Дарко и Киро, и нека ни е на здравје и нам и вам, а бога ми и на Грците.

Не ви е верно? Па луѓе, смејте се на „штосов“, ама внимавајте- и смеењето може да биде нездраво.

А дека подигањето споменици и скулптури не е македонски „хит“, туку нешто што е моден крик насекаде во светот (ова најсериозно- заедно со уличната уметност односно street art-от) и не треба со тоа да се прави мајтап (како што се прави, на пример, во Србија по повод поставувањето на „Воинот на коњ“), потврдува и, на пример, споменикот на легендата на реге музиката Боб Марли, поставен пред три години во едно село во Банат- Војводина, на 90 километри северно од главниот град на Србија- Белград (се вика Банатски Соколац). Станува збор за прв споменик на Марли во Европа, засега се уште единствен.

Ама не е само тој за восхит и гордост на српскиот народ. Србите веќе си имаат споменици на пливачот Џони Вајсмилер, легендарниот „Тарзан, кралот на џунглата“, и на Силвестер Сталоне, легендарниот глумец боксер „Роки Балбое“.

Во Мостар (Босна и Херцеговина) е поставен споменик на „Малиот Змеј“- хонгкошкиот блумец Брус Ли.

Словенците имаат „свој“ Наполеон…

Се разбира дека е ова важен момент за Хрватска- завршувањето на повеќегодишната макотрпна работа и затворањето на поглавјата од пристапните преговорите на земјата со ЕУ.

Меѓутоа, искажаната можност односно надеж од останатите земји Република Македонија наскоро да добие статус на кандидат е едкинствено во рамките на „поттикнувачката офанзива“ на САД и Европа што поскоро да се реши „билатералниот проблем“ за името на земјава („сега е моментот“- се мисли на постизборниов период).

Сосема друг одзив ќе имаше изјавата на европскиот комесар за проширување доколку не беше „врзана“ за нужноста од „заеднички јазик“ помеѓу Атина и Скопје. Имено, повеќе од сигурно е дека тој брзо нема да се „пронајде“ зашто Атина не ни помислува да ги „избрише“ своите „црвени линии“. ЕУ не познава такви, а тие (црвени) се сами по себе „бескомпромисни“, па…

Комесарот за проширување на ЕУ Штефан Фуле изјави дека заврши „долгото патување“ на Хрватска од пред неполни 6 години:
„Хрватска се промени и се трансформира во силна демократија втемелена на владеењето на правото со сигурна пазарна економија. Владата, институциите и сите граѓани мораат да бидат горди на се што постигнаа. Им честитам на работата зашто подготовките за членство се тешка работа. Најтешко е да се доведе сопствената куќа во ред. Мојата порака до земјата која се крена од војна и која наскоро ќе прослави 20 години независност е јасна: се радувам што ќе ве поздравам како 28 членка на ЕУ“.

Хрватските медиуми јавија дека на на пресот свикан по предлогот на ЕК да се затворат и последните поглавја Фуле истакнал оти работата во врска со Хрватска е завршена, а сега на земјите членки е да решат дали може да се потпише договорот:
„Сигурен сум дека тоа ќе се случи затоа што процесот на пристапување беше долг и темелен“.

Областите во кои Хрватска напреднала, поради што комисијата предлага затворање на преговорите и членство на земјата во Унијата од 2013., се процесуирањето на воените злосторства и соработката со Хаг, борбата против корупцијата и промената на Законот за јавните набавки и начинот на финансирање на политичките партии, како и реформата на судството.
Според Фуле, новото ниво на приклучување на Хрватска во ЕУ претставува значаен сигнал за останатите земји на Балканот. Одлуката за Хрватска треба да биде силен поттик за државите во регионот и комисијата ќе предложи до членките и други држави во тој регион да добијат статус на кандидат:
„Гледам потенцијал и останатите земји во регионот да добијат статус на кандидат, а една од тие држави би можела да биде ФИРОМ. Верувам дека Атина и Скопје ќе пронајдат заеднички јазик“.

Во изјавата за Македонија (ФИРОМ), поточно одговорот на Фуле на новинарско прашање, поважно од „можноста“ и „верувањето“ е нешто друго: повтореното (по којзнае кој пат) признание дека земјава ги има исполнето сите услови за почеток на преговорите, освен решавањето на спорот за името со Грција што не е „дефиниран“, туку е услов што се „подразбира“. Поважно е зашто на некои во земјава, пред се од опозицијата тоа или не им е „доволно“ познато или не им е јасно.

„Во име на Република Србија ве известувам дека утрово е уапсен Ратко Младиќ, во акција која ја изведоа координирано Безбедносната информативна агенција и службите за откривање на воени злосторства. Сакам да им честитам на сите припадници на акциониот тим на Советот за национална безбедност кој од формирањето на оваа влада во август 2008., кога Советот за национална безбедност почна во овој состав да функционира, секој ден, секој час, секоја минута работеше на откривањето на сите обвинети за воени злосторства.

Република Србија во својот полн капацитет соработува со Хашкиот трибунал трагајќи по обвинетите и затворајќи ја таа тешка страна на нашата заедничка историја“ изјави на прес конференција претседателот на Србија.

Се наведува дека Младиќ на агентите веднаш им го открил идентитетот: „Јас сум Младиќ“.

Бил кооперативен при апсењето.

Тадиќ не ја откри локацијата каде бил фатен Младиќ под туѓ идентитет,но весникот „Блиц“ објави дека е уапсен во селото Лазарево кај Зрењанин, во куќа на негов роднина.

Полицијата дошла во селото околу 6 часот и претресувала две куќи – едната на Бранислав Младиќ,роднина на Ратко Младиќ, а другата на син на Бранислав. Претседателот на месната заедница во селото тврди дека најверојатно Младиќ таму отишол на гости затоа што претходно никогаш не го виделе во селото.

Младиќ бил келав и избричен со пропаднат изглед.

Не се чекаше многу за други детали:

Младиќ се криел користејќи лажно име- Милорад Комадиќ, што е всушност проширена верзија на неговото вистинско име. Веројатно го избрал за полесно да го запамети својот нов идентитет. Познато е дека многумина бегалци користеле лажни имиња, а во моменти на исцрпеност или невнимание се издавале самите. Несакајќи го кажувале своето вистинско име, ако некој ги прашал како се викаат.

Весникот „Блиц“ ја опишува во две точки играта на букви од која настанало името Милорад Комадиќ:

1. Ако се прецртаат првите четири букви, се добива: Рад Комадиќ

2. Кога ќе се направи простор помеѓу буквите О и М се добива: Радко Мадиќ, што е многу слично со неговото име и презиме.

Тоа веројатно му било поприфатливо бидејќи и со лажниот идентитет задржувал дел од вистинското име и презиме.

Весникот потсетува дека и други хашки бегалци додека се криеле користеле лажни идентитети. Поранешниот лидер на босанските Срби, Радован Караџиќ, е уапсен во Белград во јули 2008. година под лажен идентитет доктор Драган Дабиќ. Поранешниот полициски генерал Властимир Ѓоргевиќ е уапсен под името Новица Караџиќ.

Некои потсетија дека за време на потрагата по Ратко Младиќ полиции од различни земји неколкупати беа збунети. Белгиската полиција со денови го следеше пензионираниот сликар Фреди Дегриф. Потоа тој е приведен и испитуван. Подоцна е пуштен. Дегриф и признал на полицијата дека во 1978. година живеел во Хрватска, а неговата партнерка е по потекло од Србија.

Припадниците на специјалната полициска единица во Виена заѕвониле на вратата на Бошњакот Авда Сарачевиќ и на неговата сопруга. Сарачевиќ во Виена дошол како бегалец од Сараево, а поради физичката сличност го замениле со Младиќ. Извршиле претрес во неговиот стан. Сепак на крајот се покажало дека грешат бидејќи Сарачевиќ имал бемка на лицето и поинакви заби од Младиќ.

Речиси сите медиуми пренесоа дека Младиќ е уапсен на 21 февруари 2006. година. Дури се пишуваше дека е префрлен во Хаг. Српската влада ги демантираше информациите. Во текот на 2006. полицијата уапси неколку лица кои наводно му помагале. Против некои се покренати и кривични пријави за помагање.

Полицијата во Кенија во март 2009. година го приведе и Игор Мејашки од Загреб. Тој, како што пренесуваат хрватските медиуми, кажал дека некој скришум го фотографирал на плажа и го пријавил во полиција бидејќи му личел на Младиќ. Една ноќ минал во притвор, по што е пуштен.

Потсетување:

Ратко Младиќ е роден на 12. март 1943. во БиХ. Завршил Воена академија во Белград, а во 1965. година влегува во редовниот состав на Југословенската народна армија.

Во 1989. е именуван за началник на Одделението за настава во Третата армиска област во Скопје. Во јуни 1991. тој станува помошник командант за заднина во приштинскиот корпус.

На почетокот од војната во поранешна Југославија е префрлен во Книн. Во септември 1991. е именуван за командант на IX корпус во Книн. Во октомври истата година се стекнува со чинот генерал – мајор.

Од 1992. година до 1996. бил командант на Главниот штаб на Војската на Република Српска.

Младиќ со војската на 11. јули 1995. влезе во Сребреница, град во источна Босна со мнозинско муслиманско население, кој беше под заштита на ОН. Младиќ го презеде градот и следните неколку дена ги протера жителите, а ОН ја напуштија енклавата. Според Хашкиот трибунал, во тие случувања настрадале 7.500 луѓе, претежно мажи.
По потпишувањето на Дејтонскиот договор во ноември 1995. со кој е завршена војната во БиХ Младиќ е сменет од должноста командант на ВРС, а потоа пензиониран со указ на тогашната претседателка на РС, Биљана Плавшиќ.

До 2000. година непречено живее во Хан Пјесак.

Ратко Младиќ бил одговорен за планирање и раководење со сите операции на ВРС, како и за надгледување на активностите на сите подредени старешини и единици за да се осигура дека неговите наредби се спроведуваат. Воената команда и контрола ја врши преку својот Генералштаб, се наведува во обвинението на Хашкиот суд.

Хашкиот трибунал првите обвиненија против Младиќ и противлидерот на босанските Срби Караџиќ ги покрена на 25. јули 1995. Второто обвинение за геноцидот во Сребреница и злосторства против човештвото е покренато во ноември истата година а обвиненијата во 2002. се раздвоени, кога Хашкиот трибунал го дополни обвинението за Младиќ со геноцид над босанските Муслимани.

Во 2007. Србија распиша награда од милион евра за информација која ќе помогне да се уапси Младиќ. На 13. мај 2010. Хашкото обвинителство поднесе предлог за измена на обвинението во 11 точки, со кои се обвинува за геноцид,злосторства против несрпското население и кршење на законите и обичаите на војувањето во текот на судирот во БиХ 1992-1995.

Се претпоставуваше дека се крие во Србија. Наводно е виден во 2000. година на фудбалски натпревар помеѓу Кина и Југославија во Белград. Некои, пак, тврдат дека го виделе во Москва.

Сите светски личности го поздравија апсењето на Ратко Младиќ и констатираа дека е тоа голем чекор напред за Србија.

Од ЕУ е соопштено дека е ова исто така вистински момент да се оддаде признание за сите напори што ги направи и главниот обвинител на Хашкиот суд Серж Брамерц, како и дека е тоа почеток на нова ера во односите помеѓу ЕУ и Србија.

Високата претставничка на ЕУ за надворешна политика Кетрин Ештон го поздрави апсењето на Младиќ и побара да биде „без одлагање“ префрлен во Хашкиот трибунал.

Европскиот комесар за проширување Штефан Филе го коментира апсењето како „историски потег на Србија кој покажува дека го сфатила суштинското значење на регионалното помирување“.

Претседателот на Европскиот парламент Јержи Бусек апсењето на Младиќ го оцени како добра вест и истакна дека таа акција претставува убедлив доказ на српските напори и соработка со Хашкиот трибунал.

Бан ки Мун, генерален секретар на ОН, рече дека е ова „историски ден“ за меѓународната правда.

Белата куќа изрази очекување дека Младиќ брзо ќе му биде предаден на Хашкиот трибунал. Бен Родс, заменик на советникот за национална безбедност, рече дека апсењето на Младиќ покажува оти „такви криминалци ќе бидат изведени пред лицето на правдата“.

Францускиот претседател Никола Саркози изјави дека апсењето ја доведува Србија чекор поблиску до членство во ЕУ.

Британскиот премиер Дејвид Камерон рече дека Младиќ е обвинет за „најужасни злосторства во врска со она што се случило во Сребреница и Сараево“.

Претседавачот со Организацијата за европска безбедност и соработка Аудрониус Ажубалис го поздрави апсењето на Младиќ како мошне важен чекор за правда и регионално помирување.

Шведскиот министер за надворешни работи Карл Билт изјави дека никогаш не се сомневал во „решителноста“ на српскиот претседател Борис Тадиќ.

Италијанскиот министер за надворешни работи Франко Фратини изјави дека апсењето на Младиќ претставува пресвртница за европската историја, која ја доближува Србија до ЕУ.

Поранешниот главен хашки обвинител Карла дел Понте смета дека по апсењето на Младиќ сега веќе нема пречки за патот на Србија во ЕУ.

Генералниот секретар на НАТО Андерс Фог Расмисен го поздрави апсењето како „чекор кон целосна, слободна и мирна Европа“.

Во тој „контекст“ партиската опозиција, на чело со СДСМ, греши кога медиумите ги дели на „мегафони на власта“ и „борци за слобода и демократија“. Имало, има и ќе има само партиски, непартиски „мегафони“, но пред се и над се најважни, најавторитетни, највлијателни за секоја демократија и суштинска слобода на зборот и мислата: непристрасни, независни- објективни, слободни- слободоумни, професионални НОВИНАР. Кои, се разбира, ги има пред се во непартиските медиуми, но може да се најдат и во партиски.

Патем, неприфатливо е електронски или печатен медиум да се нарекува „мегафон“, ако се знае каква направа е тој, колку е „проста“ наспроти модерната технологија на емитување на програма и печатење (измислена уште од Едисон). Доказ: неверојатната леснотија на реализација „во живо“ на емисија наречена „Вести“ секоја вечер од пред Владата на Република Македонија, на која повеќе и прилега називот „политикантско- забавна“.

Што се однесува на мене лично, не гледам информативни ТВ емисии, не слушам такви радио- емисии и не читам такви весници, туку гледам, слушам и читам ИСКЛУЧИВО прилози- текстови на НОВИНАРИ со кои радо сопоставувам ставови и мислења. Без оглед каде моментно работат, односно се реализираат; „најпросто“ речено ја заработуваат својата каква- таква плата и живеат како знаат и умеат.

Воопошто не ме изненадува обидот да се минимизира средбата во Охрид помеѓу Баросо и Филе од ЕУ и македонскиот државен и опозиционерски политички врв со тоа што се тврди дека договорениот засилен мониторинг е наметнат за да се вратела земјава на европскиот пат. Или дека Баросо и Груевски „ не се разбрале“, поточно „премиерот Груевски повторно се обиде да не направи при очи слепи, при уши – глуви“ (Владо Бучковски).

Лично не ме изненадува ни обидот од судски загрозените медиуми (во континуитет) да се наметне лагата дека слободата на медиумите во Македонија е во врвот на агендата на ЕУ. Се разбира, таа е во агендата, ама „во врвот“…смешно!

Дали договорот за пристапен дијалог е историски или не, да оставиме на времето да просуди. Важно е едно: по неодамнешната усвоена резолуција на Европскиот Парламент, со која повторно се бара земјите членки на ЕУ веднаш да ги почнат пристапните преговори за членство на Македонија (која македонската опозиција одвај ја „проготла“, а „највлијателниот“ опозиционерски „мегафон“ ја „третираше“ при крајот на „Вестите“), тој е ВАЖЕН КОНКРЕТЕН ЧЕКОР во доближувањето на Република Македонија кон членството во ЕУ. А кое, патем, не може да се случи „преку ноЌ“ дури и „преку ден“ да се реши ЕДИНСТВЕНИОТ ПРОБЛЕМ за датум за почеток на преговорите и за ЧЛЕНСТВО ВО НАТО- на Грција со името на нашава земја.

Мислам пред се на 32-те поглавја од преговорите (некои од нив Македонија веќе ги има исполнето) кои ќе дојдат на „дневен ред“ со утврдувањето на денот на почетокот на пристапните преговори. Во овој контекст, колку за да (под)научат оние што тврдат дека слободата на медиумите е „во врвот“: таа „тема“ не е само „македонска“, туку на сите како ОБВРСКА во рамките на ПОГЛАВЈАТА. Конкретно поглавјето 10, кое има наслов ИНФОРМАТИВНО ОПШТЕСТВО  И МЕДИУМИ.

Засилениот мониторинг во Охрид го најави Баросо во „форма“ на средби на високо ниво кои два пати во годината.

Од изјавата на Баросо:

„За време на состанокот се договоривме за пристапен дијалог на високо ниво кој би се одржувал два пати годишно, во Скопје и Брисел, со цел да се забрза имплементацијата на потребните реформи, а кој би се одвивал независно од преговорите за името. Не би го нарекол тоа процес на мониторирање (скрининг), тоа би било дијалог на повисоко ниво за реформите кои се имплементираат, за да може да им дадеме поддршка на истите“.

Став не на „новинар мегафон“ или опозиционен политичар- аналитичар, туку на Агнеза Руси, директор за Европска унија во Министерство за надворешни работи:

„Дефинитивно охрабрувачка и убава вест. Фактот што Баросо го најави воведувањето на овој дијалог зборува за голема политичка посветеност, негова лична и на целокупната комисија, кон пристапниот процес на Македонија. Македонија со помош на ЕК што поскоро да ја оствари заедничката цел за членство во ЕУ. Пристапниот дијалог е чекор напред . Тоа е заложба и посветеност на Комисијата да ги ангажира совите човечки и експертски ресурси во пристапниот процес на Македонија. И целиот овој процес може да донесе само нов квалитет во пристапниот влез на земјава. Нам ќе ни помогне да имаме повисок степен на исполнетост на критериумите. Затоа е позитивна и охрабрувачка вест за Македонија“.

Став и на словачкиот амбасадор во земјава Роберт Кирган, во интервју за „Дневник“: пристапниот дијалог на Македонија со Брисел е веќе научена лекција за Словачка. Овој процес на неговата земја и помогнал побрзо да се исполнат условите за членство во унијата:

„Македонија добива можност низ пристапен дијалог директно со Брисел да се приближува до Унијата. Иако спорот со името засега е во мртва точка, ова се толкува како чекор напред во евроинтегративниот процес“.

Притоа уште еднаш е потенцирана важноста од интензивирање на реформите пред се во судството, јавната администрација, политичкиот дијалог и состојбата на медиумите.

За „глувите и слепите“: во однос на медиумите, многу е поважна економската слобода и независност, непристрасното и објективно ИНФОРМИРАЊЕ (не слободно изразување на ставови и мислења), ДЕМОКРАТСКИ АМБИЕНТ итн. Би било добро „загрижените“ за слободата на медиумите, пред се на електронските, да се запознаат (не мора детално) со законодавното усогласување (на македонскиот Ззакон за радиодифузија) со европската Директива за телевизија без граници.

Ни средбите ќе се следат реформите што ќе се спроведуваат, како и подготвеноста на Македонија за влез во преговарачкиот процес. Од македонска страна ќе ги водат Милошоски или Наумовски, а придружниот тим веќе се обучува за преговарачкиот процес кога Македонија ќе го добие датумот за преговори.

Коментарите дека „Македонија без реформи е во ризик да заостане во европските интеграциски процеси и да ја загуби препораката за почеток на преговори“, а засилениот мониторинг е со цел да се надмине „неконструктивната позиција“, дека со владата на Груевски реформите се напуштени итн., ги побива самиот Баросо со ставот дека дијалогот е за „повисоко ниво за реформите кои се имплементираат, за да може да им дадеме поддршка на истите“. Со други зборови, тие не се напуштени, туку, напротив, се одвиваат, но се дава нивна поддршка со цел повисоко ниво на имплементација. Не е така само за новинари- мегафони „слепи при очи и глуви при уши“.

Што се однесува на слободата на медиумите во Македонија, не изненадува обидот јасната и прецизна изјава на Баросо да се искористи за сопствена употреба, како одбрана на сопствената загроза од незаконско работење:

„Исто така нагласувам дека слободата на изразувањето е клучна, новинарите мора да можат слободно да ги изразуваат своите ставови. Комисијата не интервенираше во индивидуалните случаи, но очекува објективна примена на законот“.

На изјавава нема што да и се додаде или одземе, освен за оние што не сакаат да ја разберат или не им е јасна оти толку „им сече“ умот: се мисли на СЛОБОДАТА НА ИЗРАЗУВАЊЕ НА НОВИНАРИТЕ, а не на медиумите (што е тоа „слобода на медиуми“?) и СЛОБОДНО ИЗРАЗУВАЊЕ НА СТАВОВИ (а не необијективно информирање), како и ОБЈЕКТИВНА ПРИМЕНА НА ЗАКОНОТ (примена, а не работа надвор од законот).

ЕУ чувствуваше дека Грција ја „легнува“ (се сеќавате на „евробуџетската“ лага- лажното претставување на трошењето на „евроипските пари“?), ама веројатно од „навика“ („старата дама“) тоа не и пречеше се додека не почна да излегува на виделина дека „онадењето“ започнало и во „внатрешните односи“ на Грција (придружени со криминал, корупција, неказнети во врвот на власта и партизираната јавна администрација…), доведувајќи ја во опасност стабилноста и „единството на различностите“ на сите „нивоа“.

Лондонскиот весник „Фајненшел тајмс“ предупреди дека грчката драма може да се претвори во криза, доколку финансиски не интервенира Меѓународниот монетарен фонд, а не ЕУ. Затоа што поради надворешниот долг на Грција веќе се случија серија на потреси на светсите берзи, а што сигурно ќе предизвика забавување на заздравувањето на глобалната економија од кризата, со опасност „сапуницата“ многу брзо да се „развие“ во Шпанија и Португалија. Се разбира, најголемото стравување е од она што го наведов во насловот на овој прилог- расцеп во еврозоната и почеток на пропаѓање односно „растурање“ на ЕУ.

Кон предупредувањето се „приклучи“ и Европската инвестициона банка (ЕИБ), главниот кредитор на ЕУ. Таа вчера „јасно и гласно“ порача дека не може да ја спасува Грција или која и да е друга европска земја која не може да ги плаќа своите долгови. Објави коминике во кое потенцира дека може „да ги финансира само економски надежните проекти“ и оти нејзините правила не и дозволуваат да и помага на европска членка за да го покрива својот буџетски дефицит.

Потсетување: ЕИБ годинава ќе додели 75 милијарди евра главно за истражувања во областа на енергетски ефективни автомобили или инфраструктурни проекти за посиромашните членки на ЕУ.

Зошто многумина „евроунијати“ инсистираат на сестрано помагање на Грција за таа што поскоро да се стабилизира? Да, не поради „сакање и онадење“, туку поради страв од пропаѓање на еврото како најголем „интегратор“, односно на монетарното заедништво како почетокот на, според многумина експерти, неминовното пропаѓање на ЕУ (пред некоја година беше „откриено“ и предвидливо сценарио на ЦИА).

Сосема разбирливо, „главните“ во ЕУ тоа не можат и нема да го дозволат. Во „природата“ на ТВ „сапуниците“ е тие да се одолговлекуваат, односно да траат најмалку „до 100 и назад“. Политичката поддрршка на Грција се подразбира, но таа не значи ништо доколку Грција, која засега, ама само засега не бара финансиска помош од Унијата, не ги примени сите мерки за намалување на огромниот буџетски дефицит.

Претседателот на Европскиот Совет, Херман Ван Ромпуј, најави поддршка, но и договор за конкретна помош на ЕУ за Грција на средбата со грчкиот премиер Јоргос Папандреу, францускиот претседател Николас Саркози, германскиот канцелар Ангела Меркел, претседателот на Европската Централна Банка, Жан Клод Трише, и првиот човек на Европската Комисија, Жозе Мануел Баросо:

„Целосно ги поддржуваме напорите на грчката влада и нејзината решеност да направи се што е потребно, вклучувајќи и усвојување на дополнителни мерки за да се осигура дека ќе се остварат амбициозни цели, изнесени во програмата за стабилност за 2010-та година и годините што следат. Ја повикуваме грчката влада ригорозно и одлучно да ги имплементира овие мерки, а со цел ефикасно да го редуцира буџетскиот дефицит за 4 % во 2010-та година“.

Интересно  помош за Грција побара и шпанскиот премиер Хосе Луис Сапатеро, но и на неговата земја која е  исто така во тешка финансиска положба, па и е неопходна европска помош.

Министрите за финансии на ЕУ ќе се состанат идната недела за да го усвојат новиот предлог на Европската Комисија за ситуацијата во Грција. Тој содржи низа строги мерки и препораки проследени со редовен мониторинг на Брисел. Првата проценка се очекува во март. Мониторингот може да биде продолжен.

Грчкиот дефицит достигна 12,7% од БДП, па за да ги покрие долговите Атина мора да позајми 75 милијарди долари.

Во меѓувреме, незадоволството од севкупната состојба во Грција расте, протестите и судирите со полицијата се се пожестоки. Против владините мерки за надминување на економската криза денеска штрајкуваат вработените во јавниот сектор. Тие се судрија со полициските кордони, при што употребија камења, а полицијата солзавец. Се протестира против кратењето на платите, намалувањето на пензиите и реструктуирањето на даночниот систем. На 24-часовниот штрајк им се приклучија контролорите на летови, вработените во државните болници и училишта, како и службеници од даночните и локалните власти.

Во „сапуницава“ има една „епизода“ која поради многупати докажаното лицемерие на ЕУ веројатно нема да биде слушната, забележана, ниту ќе се побара од Грција. Како што се бара, на пример, од земјите- аспиранти за членство во ЕУ (Република Македонија): силна и конкретна борба против криминалот и корупцијата. Тоа е „константата“ што ја повторуваат и демонстрантите во Грција: во кризата плаќаат само сиромашните, не и богатите (конкретно, на пример, ним им е дозволено да избегнуваат плаќање на данок). Најголемите виновници за неа- во претходната власт, околу неа и со неа, остануваат и ќе останат неказнети.

Во поновата историја на тектонските движења на Земјините плочи и земјотресите по нивните рабови, земјотресот на (12.01) ќе биде забележан како еден од најсилните-7 степени според Рихтеровата скала. По него се забележани уште 30-тина помали, од кои 10-тина со магнитуда поголема од 5 степени.

Епицентарот бил на 15 километри западно од главниот град на Хаити- Порт-о-Пренс.

Веќе се познати и некои други детали:

Земјотресот настанал во внатрешноста, околу 16 километри западно- северозападно од Порт-о-Пренс, на длабочина од 13 километри. Тој бил почувствуван и во Јамајка, Каракас и соседната Доминиканска република. Настанал во близина на северната граница на областа каде што карипската тектонска плоча налегнува на северноамериканската.

Светот реагира:

Американската крајбрежна стража ги премести бродовите и авионите поблиску до Хаити за да бидат подготвени за дотур на хуманитарната помош. Мексико и Франција испратија спасувачки служби за пронаоѓање на преживеани, а Германија, Британија и Венецуела испратија помош во пари, храна, лекови и вода за пиење.

Сликата од главниот град е стравична: по улиците илјадници мртви тела под тропското сонце- се заканува епидемија. Болниците работат речиси без лекарски персонал. Очајот и гневот расте поради бавното пристигнување на помошта, па граѓаните прават барикади-ги затвораат улиците со трупови.

Прва реакција на американскиот претседател Барак Обама:

„И наредив на мојата администрација да преземе брза, координирана и агресивна акција. Јасно му кажав на националниот тим за безбедност дека ова е врвен приоритет“.

Воздушниот простор над Хаити е затворен поради неорганизираност и оштетеност на аеродромот, а авионите надлетуваат со надеж дека ќе имаат гориво да се вратат. На пат кон островот е американски нуклеарен носач на авиони кој ќе биде искористен за слетување на хеликоптерите, пречистување на вода и болница.

Вчера американскиот државен секретар Хилари Клинтон го посети Хаити, при што се сретна со претседателот Рене Превал и од него побара прогласување на вонредна состојба, со што американските трупи би можеле да се справат со вооружените банди.

„Ова е многу тешка мисија за нас поради разурнувањата, малиот аеродром и уништените патишта. Сепак, секојдневно носиме повеќе помош и јас сум горда на напорите што ги преземаме во име на американскиот народ“, изјави Клинтон.

На островот пристигнаа припадници на американската елитна 82 – ра падобранска дивизија.

Обама одобри мобилизација на воени резервисти кои ќе бидат ангажирани да му помагаат на населението на Хаити, а Белата куќа соопшти оти според одобрението што го потпишал претседателот, Министерството за одбрана ќе може да ги повика пред се резервистите од медицинската струка, кои ќе бидат користени на ограничена основа, но се уште не се знае колку луѓе ќе бидат регрутирани.

Новинските агенции пренесоа дека претседателот на Никарагва Даниел Ортега ги обвинил САД дека го користат хаосот на Хаити за трупање на воени сили на островот. Пентагон досега испрати 10.000 војници, воени бродови и медицински екипи.

За помош на настраданите се помоли папата Бенедикт 16- ти:

„Нашите мисли се со луѓето на Хаити. Дознав за исчезнатиот бискуп и за многумина свештеници. Ги охрабрувам напорите на хуманитарните организации, се молам за повредените, бездомниците и за оние кои трагично ги изгубија животите“.

Најновата вест е дека САД се загрижени поради ризикот од појава на беззаконие на Хаити, но не планираат да воспоставуваат полициска контрола во земјата. Мминистерот за одбрана Роберт Гејтс нагласил дека сепак американските сили на Хаити имаат надлежност да ги заштитуваат локалните жители или себе си, доколку се најдат во таква ситуација.

„Со оглед дека не постои можност на населението да му обезбедиме доволно храна и вода, постои опасност некои лица во состојба на очај да прибегнат кон насилство“.

Гејтс потенцирал дека САД и Обединетите нации заеднички ќе работат во насока на гарантирање на безбедноста во државата.

Американскиот министер за национална безбедност Џенет Наполитано изјави дека САД привремено ќе прифатат деца кои останале без родители. Ова хуманитарно решение ќе овозможи тие да можат да бидат посвоени во САД.

Британската хуманитарна организација „Оксфам“ соопшти дека нејзините активисти успеале да им разделат храна и вода на преживеани сместени во еден импровизиран прифатен центар.

Централата на Црвениот крст во Женева информира дека нејзините припадници на Хаити работат без престан и оти се уште веруваат дека ќе пронајдат преживеани под урнатините. Тие ситуацијата ја оценија како „најтешка логистичка трагедија досега“ со која организацијата се соочила.

Во посета на Хаити допатува генералниот секретар на Обединетите Нации, Бан Ки-Мун, кој лично се увери во ситуацијата на терен.

Во меѓувреме трае операција за погребување на телата на загинатите. Камиони ги истоваруваат телата во масовни гробници и веднаш се погребуваат.

Италија е подготвена да му го отпише долгот на Хаити како дел од напорите да и помогне на опустошената сиромашна карипска држава, соопшти италијанскиот министер за надворешни работи Франко Фратини. Долгот е во висина од околу 40 милиони евра (57 милиони долари). Италија веќе се ангажира за обезбедување помош за Хаити во висина од 5 милиони евра.

Пред два дена, Франција го повика Парискиот клуб на кредитори да ги забрза плановите за отпишување на долговите на Хаити.

Високиот претставник на Европската унија за надворешни работи и безбедносна политика Кетрин Ештон денеска во Брисел одржа вонредна седница со министрите за развој од земјите членки на ЕУ поради давање помош на жртвите од катастрофалниот земјотрес на Хаити. Министрите ја разгледале и процениле ситуацијата и се договориле да се започне со итна координирана акција за подршка на напорите за расчистување, како и реконструкција на патната инфраструктура. Ештон в среда ќе отпатува во САД на разговор со американскиот државен секретар Хилари Клинтон и генералниот секретар на ОН, Бан ки-Мун.

„За обнова и јакнење на институциите на државата ќе бидат потребни околу 10 милијарди долари меѓународна помош“, изјави претседателот на Доминиканската република, Леонел Фернанез на првиот меѓународен состанок посветен на обновата на разурнатата држава. Предложено е да се изврши проценка на економските последици од земјотресот и да се утврдат приоритетите, а по тој повод во Монтреал на 25-ти јануари ќе се одржи меѓународна донаторска конференција.

Конечниот биланс на настрадани и повредени од земјотресот се уште не е точно утврден.

Владата на разурнатиот Хаити прогласи 30- дневна жалост.

„Не дај Боже“ притоа да побарате од неа споредба со некои соседни земји, на пример токму со „кочничарот“ на Македонија за нејзино членство во НАТО и почеток на преговорите за членство во ЕУ, Грција. Мислите дека ќе добиете „експерттска анализа“? А зошто да барате? Нема ли таа „опозиционерска обврска“ при оценка на состојбите во земјата да има и споредбен пристап, особено со земјите од регионот?

Се разбира, не е дека нашите опозиционери не знаат или се толку недоветни и слепи за реално да ги согледуваат и оценуваат постигањата и промашувањата на власта (нормално дека ги има). Се работи за тоа дека воопшто не им одговара, а ќе се доведат во непријатна позиција да мораат да одговорат на прашања, какво што е следново: која е поевропска земја во секој поглед- Македонија или Грција?

Да, јужниот сосед од поодамна не може, дури е срамно да се нарече европска земја. А е повеќе од евидентно дека од неа се срамат и нејзините европски сојузници. Едно поради катастрофалната економско-финансиска ситуација, друго поради енормно раширените корупција и криминал, а трето (всушност прво) поради срамната наци-фашистичка политика спрема сопствените малцинства и спрема соседите, пред се спрема Република Македонија.

Европската унија станува се понервозна и се позагрижена. Особено имајќи ги предвид мошне реалните, аргументирани прогнози. Најновата е  на агенцијата за рејтинг „Мудис“ (Moody’s).

Имено, наведената агенција излезе со оценка дека нема да се случи колапс на Грција, но може „полека да искрвави“. Како што објави германскиот весник „Фајненшл Тајмс Дојчланд“ (ФТД), а пренесе Танјуг, слично сценарио на „бавна смрт“ се прогнозира и за Португалија.

„Мудис“ предупредува дека овие две земји мораат поголем дел од своите финансиски средства да издвојат за отплата на долговите, при што инвеститорите бараат високи доплати за ризик за да купат нивни долгорочни хартии од вредност. Тие се уште можат да ја избегнат катастрофата, но мораат многу брзо да дејствуваат. Пред се Грција оти и „истекува времето“.

Стравот поради платежната неспособност на јужниот сосед веќе неколку недели создава нервоза на финансиските пазари. Минатата година е забележан буџетски дефицит на ниво од 12,7%, а вкупниот јавен долг претставува дури 125% од бруто домашниот производ (БДП).

„Мудис“ пред новогодишните празници го намали рејтингот на долгорочни обврски на Грција на ниво А2, а обврските на Португалија засега се проценуваат нешто подобро- на ниво од Аа2.

Треба да се има предвид дека вреднувањето на Грција од страна на агенцијата „Мудис“ е за 2 степена поголемо од прогнозите на другите две најпознати светски агенции за рејтинг „Стандард енд Пурс“ (Standard &Poor’s) и „Фич“ (Fitch), кои за таа земја воспоставија рејтинг на ниво БББ+. Доплатата за ризик на грчките долгорочни хартии од вредност во однос на референтните германски хартии достигнаа дури 250 базични бодови.

Владите на двете држави можеби ќе бидат принудени да ги зголемат даноците што ќе ги забави инвестициите и ќе го поддржи одењето на многу граѓани во странство.

Со свој напис за кризата во Грција се јави и угледниот „Тајмс“. Тој потенцира дека најмоќната и најголемата земја членка на еврозоната Германија може да се случи да биде погодена од тешката економска криза во Грција, затоа што случувањата во оваа земја се претвораат во тест за целата зона на заедничката европска валута.

Според весникот, планот за стабилизација, кој го прогласи Владата во Атина, изгледа неверојатен бидејќи предвидува сегашниот огромен буџетски дефицит од 13%, за само 3 години да го намали на 3%, колку што е дозволено и предвидено во еврозоната. Тоа значи дека со еден потег во Грција би биле изведени коренити реформи во државниот и во приватниот сектор, што досега никој не успеал да го направи. Тоа неминовно ќе предизвика длабока криза, а што директно ќе ја погоди и стабилноста на целата зона на заедничката валута.

Најтешко помеѓу сите земји членки ќе и биде на Германија. Оваа најбогата земја во еврозоната ќе се најде во улога на гарант на долгот на Грција, иако тоа не е никаде предвидено со условите за влез и членство во зоната. „Тајмс“ наведува дека германските гаранции за темелно растресената грчка економија се „неопходни за да се зачува стабилноста“ на целата зона на еврото. Со други зборови, грчката криза ќе падне на товар и на Германија и на нејзиниот канцелар Ангела Меркел, која на тој начин ќе се најде во тешка ситуација како сето тоа да им го објасни на германските гласачи.

Мошне мрачни прогнози дава во своја анализа и „Дојче банк“: евентуалниот банкрот на Грција би бил поголем од оној на Русија и на Аргентина, со оглед на тоа што нејзиниот долг е двојно поголем во споредба со овие две држави кои прогласија банкрот во 1998-ма и во 2001-ва година. Државниот долг на Русија во 1998-ма изнесуваше 51 милијарда, а на Аргентина 57 милијарди евра, додека долгот на Грција во моментов изнесува 254 милијарди евра.

„Бројките кои се однесуваат на државниот долг на Грција се огромни во однос на оние кои ги видовме во минатото во други држави кои банкротираа“, изјави аналитичарот на „Дојче банк“, Џим Рејд.

На „оние“ од ЕУ не им преостанува ништо друго, освен да се обидат да и помогнат, поточно да ја спасат својата сојузничка. Најнов таков обид е вечерашната доверба (без „покритие“), што ја изгласа  Еврогрупата во Брисел, а во која членуваат министрите за финансии на земјите од еврозоната. Со една „задршка“ односно барање: Грција да преземе итни мерки за намалување на државниот долг и на буџетскиот дефицит. Министрите нагласуваат дека Атина сепак самата ја сноси одговорноста за решавање на сопствените проблеми со државните финансии.

Грчкиот министер за финансии Јоргос Папаконстантину пред своите колеги од еврозоната го претстави планот на грчката Влада за стабилизирање на економијата. Документот предвидува буџетскиот дефицит на Грција да биде намален од минатогодишните 12,7% од бруто домашниот производ на 8,7% оваа година, а во следниот период, до 2012-та година, да достигне 3%. Планот предвидува и постепено намалување на државниот долг по 2012-та.

„Дознав од информациите, кои ни ги презентира нашиот грчки колега, дека мерките кои Владата планира да ги преземе се во вистинска насока“, изјави претседателот на Еврогрупата, Жан Клод Јункер.

Тој изрази надеж дека Грција во разумен рок ќе воспостави баланс на сопствените државни финансии.

Проблемот со грчките финансии ќе биде разгледан на утрешната средба на министрите за економија на 27-те земји-членки на Европската унија во Брисел.

И годинава, можеби и во наредните неколку, на јужниот сосед воопшто не му е од интерес да го надмине проблемот што си го создаде. Ниту со помош на сојузниците во ЕУ и НАТО, ниту со посредство на ОН, а најмалку, пак, да си дозволи помош од Република Македонија.

Едно поради економската „катаклизма“ што и се случи и допрва ќе и се случува, друго поради внатрешен национален консензус (опасно е во севкупната мошне напната економско-социјална и политичка ситуација да се гази преку „црвената линија“), а трето, можеби најважно, е оти на меѓународен план на Грција и претстојат многу покрупни проблеми  кои веќе не ќе можат да се ставаат „под“ ќилим- улогата на Балканот (како да се биде лидер во неговото европско интегрирање), прикзнавањето на националните малцинства  во земјата и нивните права, кипарското прашање, воопшто односите со Турција…

Тоа го потврдува и најновата изјава на премиерот Јоргос Папандреу дадена во Белград: дека Грција се залага членството на земјите од Западен Балкан во ЕУ да се финализира до 2014-та година, но со претходно исполнување на државите аспиранти на сите критериуми за прием.

Пораката до македонските власти ја испрати „преку“ интервјуто дадено за српскиот весник „Вечерње новости“:

„Грција сака дефинитивно решавање на прашањето за името на „ПЈРМ“. Презедовме многу важен чекор истакнувајќи дека ќе го прифатиме името Македонија со географска одредница. Очекуваме нашиот сосед да направи слично и да се најде со нас на половина пат.

Или ќе најдеме обострано прифатливо решение работејќи заедно во духот на соработката, помагајќи им на нашите народи да се приближат еден кон друг, или ќе продолжиме да го обновуваме проблемот заземајќи екстремни ставови и правејќи ја националистичката реторика наша секојдневна политичка храна“.

Суштинското прашање што треба да му се упати на Папандреу е: дали е сигурен дека тој оди по вистинскиот пат, односно дали по него оди и Република Македонија за да може да му се исполни желбата- наоѓање на половина пат? Кога вели „нашиот сосед…да се најде со нас на половина пат“, тоа несомнено значи дека мисли на „неговиот“, а не на заедничкиот. Од проста причина што по тој- заедничкиот не е можно да се оди се додека постојат „црвени линии“ кои тоа го спречуваат.

Значи, „мудриот и вешт“ Папандреу (како што го оценуваат некои македонски политичари и експерти, иако непоткрепено со аргументи и факти) би требало најнапред да се „ослободи“ од очигледно „слепиот пат“ по кој Грција долго чекори, негирајќи го не само името на Македонија, туку и идентитетот на македонскиот народ во сета негова комплексност, потоа да  расчисти зошто е проблемот „билатерален“, односно како тој тоа навистина да стане (можеби со географска одредница и на грчката провинција „Македонија“- на пример „Јужна Македонија“?).

Во однос на негирањето на македонскиот идентитет, би морало да се „расчисти“ проблемот што очигледно го имаат самите Грци. Имено, бидејќи, како што изјави грчкиот заменик-министер за надворешни работи Друцас, секој Грк се раѓа и умира со македонски идентитет, не е јасно зошто се сите се Грци, дури и малцинствата, а не Македонци?

Лично,  многу повеќе ќе го ценев Јоргос Папандреу како разумен и искусен, па и мудар и вешт политичар, ако предложеше нов, заеднички, „европски“ пат на кој заедно ќе зачекори со Никола Груевски.

Секако дека повеќегодишните внатрешни, пред се економско- социјални проблеми се рефлектираа и на надворешната политика на Грција, а во нејзини рамки и на проблемот што го има со името на Република Македонија (значи не со нејзиното уставно име, туку со „Македонија“). Што не значи дека во процесот на нејзиното „заздравување“ може да се случи позначајна промена. Напротив, многу е пореално негово маргинализирање и одолговлекување поради „концентрација на силите“. Тоа „привремено“ и се случи на самитот на Советот на Европа.

Грчкиот премиер Јоргос Папандреу најави нови итни мерки на „сечење“ на јавната потрошувачка и зголемување на приходите, предупредувајќи дека земјата е во опасност „да потоне во сопствените долгови“. Помеѓу нив се истакнуваат забраната на натамошно вработување во јавните служби, намалувањето на социјалните давачки, како и данокот од 90% на бонусите на водечките луѓе на банките. Тој повика на национално единство и вети дека дефицитот во Буџетот ќе го намали од моментните 12% на 3% до 2013-та година.

Грчкиот јавен долг изнесува 300 милјарди евра (3 пати поголем од најголемата членка на еврозоната, Германија), односно 114% од БДП, додека дефицитот е околу 12,5%. Се очекува 2009-та да се заврши со 12,7%, со што се пречекорува лимитот од 3% за земјите кои го имаат еврото како платежно средство.

Папандреу предупреди дека Грција „изгубила секоја трага од кредибилитет“ и оти итно мора „да направи нов општествен договор“, зашто низ намалувањето на јавната потрошувачка „сите ќе бидат во непријатна ситуација“.

Сепак, целта на мерките што ќе бидат спроведени е пред се заштита на најсиромашните и средниот слој на граѓани.

Нешта „конкретни“:

1) Водечките европски компании од здравството му се пожалија на Брисел дека грчкиот систем на јавна здравствена заштита не им ги плаќа долговите од речиси 7 милијарди евра за лекови и други производи.

Премиерот Папандреу на почетокот од кампањата за елиминација на митото во државниот сектор посебно ја издвои корупцијата во набавките за болниците, потенцирајќи дека е потребно „итно да се искорени“.

Како што објави „Фајненшел тајмс“, Федерацијата на фармацевтската индустрија и здруженијата (EFPIA) поднесе официјална жалба до Европската комисија зашпто Владата на Грција ја прекршила директивата на ЕУ за брзо исплатување на сметките.

Се наведува примерот на швајцарската компанија „Octapharma“, специјализирана за производи од крвна плазма, која неодамна добила привремена пресуда да ги блокира средствата на една грчка болница која и е должник. Од компанијата потврдиле дека се работи за долг од „десетина милиони евра“;

2) И водечките политички партии се „до гуша“ во долгови.

Имено, владејачката „ПАСОК“ и опозициската „Нова демократија“ имаат големи долгови спрема банките и се целосно зависни од државни субвенции. Како што објави грчкиот весник „То Вима“., тие должат над 130 милиони евра, а во аванс добиле државни субвенции до најмалку 2016-та година. Во 2010-та се предвидува да добијат по 109.343,200 евра, во зависност од резултатите кои ги постигнале на предвремените парламентарни избори на 4-ти октомври.

Законот од 2000-та година им забрани на партиите во Грција да бидат спонзорирани од фирми, а единствениот извор на финансирање се државните субвенции и членарината на припадниците на партијата. Сепак, „ПАСОК“ и „Нова Демократија“ земале и банкарски заеми, па сега задолженијата им ги надминуваат можните приходи.

Во тек е расправата во грчкиот Парламент за донесување на новиот рестриктивен буџет за идната година, која треба да трае до 23-ти о.м. на полноќ. Тоа е обид да се обнови кредибилитетот на земјата. Главна цел е грчкиот дефицит, кој сега изнесува 112% од БДП, да се намали на 109%, а државниот долг да се намали со комбинација на штедење и подобро полнење на државната каса. Приходите, меѓу другото, би требало да пораснат и благодарение на најавената решителна борба против затајувањето на даноци и други малверзации.

Најголемата опозициона партија „Нова демократија“ смета дека предложените мерки не се доволно остри, иако огромниот кусок во Буџетот настана токму додека таа беше на власт. Од друга страна, синдикатите веќе најавија дека ќе организираат штрајкови.

А претседателот на Европската централна банка, Жан Клод Трише, апелира до 16-те земји на еврозоната да ги намалат своите дефицити најдоцна до 2011-та година и оти банките мораат да ја повратат својата улога на давања за набавување на средства за стопанството.

„Во земјите на еврозоната буџетските дефицити мораат да се намалат најдоцна до 2011-та година, а во некои земји веќе во 2010-та, за да се зачува довербата во државните финансии“, изјави тој за весникот „Билд ам зонтаг“.

Тој истакнува дека и во Европа и ширум светот мора да се научат лекциите по финансиската криза за тоа како да се направи финансискиот систем поотпорен. Им упатува апел на банките со поволни заеми да помогнат и да ја ублажат кредитната криза.

Владата на гереманската канцеларка Ангела Меркел одобри Буџет за 2010-та година кој предвидува рекорден долг од 85,5 милијарди евра. Едновремено е најавено штедење до средината на идната година, за да се поврати „фискалното здравје“ на земјата по големата јавна потрошувачка во борбата против глобалната финансиска криза. Целта е да се намали структурниот дефицит од 2011-та година за околу 10 милијарди годишно.

Приведеното е само показ на крајно неповолното „евроопкружување“ на Грција, а што секако ќе се одрази и врз „расположението“ на нејзините сојузници во ЕУ (и НАТО) за нејзините „меѓународни актигвности“, како што е наци-фашистичкото однесување спрема Република Македонија.